انواع جراحی چاقی

روش‌های جراحی درمان چاقی (اسلیو – بای‌پس)

جراحی چاقی (BARIATRIC SURGERY)

باریاتریک به مجموعه جراحی‌هایی که در حوزه لاغری انجام می‌گیرند گفته می‌شود.

  • تکنیک‌های محدودکننده

  • تکنیک‌های ترکیبی (محدودکننده + سوءجذب)

اعمال جراحی محدودکننده آنهایی هستند که تنها با محدود کردن حجم معده باعث کاهش وزن می‌شوند.
در این روش‌ها قسمتی از معده برداشته شده یا به وسیله حلقه از بقیه معده جدا می‌شود.
این اعمال باعث کاهش حجم معده و در نتیجه کاهش اشتها می‌شوند.

اعمال ترکیبی باریاتریک علاوه بر محدود کردن حجم معده، باعث کاهش جذب مواد غذایی نیز می‌شوند.
این روش‌ها به دلیل عوارض کمتر، کاربرد بیشتری دارند.

جراحی‌های چاقی می‌توانند به دو روش لاپاراسکوپی یا باز انجام شوند، اما امروزه بیشتر این عمل‌ها به صورت لاپاراسکوپی انجام می‌شود که برش‌های کوچک، درد کمتر و دوره نقاهت کوتاه‌تری دارد.

معیارهای مهم انجام عمل باریاتریک

  • جراحی‌های لاغری گزینه مناسب برای افراد مبتلا به چاقی است که موفق به کاهش وزن خود از طریق رژیم‌های مختلف و درمان‌های دارویی نشده‌اند.

  • این جراحی‌ها برای کسانی توصیه می‌شود که BMI بالای ۴۰ دارند یا BMI بالای ۳۵ همراه با بیماری‌های زمینه‌ای مانند دیابت، فشار خون بالا یا آپنه خواب دارند.

  • برای افراد بالای ۱۸ سال که اضافه وزن شدید دارند و روش‌های دیگر برایشان بی‌اثر بوده است.

جراحی مینی بای‌پس معده چیست؟

انواع عمل:

  • مینی بای‌پس معده

  • بای‌پس معده Roux-en-Y

  • بای‌پس گاستریک کلاسیک

  • بای‌پس معده تک آناستوموزی

در حقیقت عمل مینی بای‌پس معده، فرم آسان‌شده عمل بای‌پس معده کلاسیک است.
این روش به دلیل تکنیک ساده‌تر، مدت زمان کوتاه‌تر جراحی، عوارض کمتر و کاهش وزن مناسب‌تر، امروزه بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

مزایای مینی بای‌پس معده

  • طول انجام این عمل معمولاً کمتر از یک ساعت

  • مدت بستری در بیمارستان یک شب

  • کاهش وزن بیشتر

  • بهبود سریع عوارض ناشی از چاقی مثل دیابت و فشار خون

  • میزان عوارض کمتر

  • بازگشت سریع‌تر به فعالیت روزانه و کار (حداکثر استراحت یک هفته)

🔹 در عمل اسلیو معده یا اسلیوگاسترکتومی، معمولاً ۷۵ تا ۸۰ درصد معده برداشته می‌شود. این عمل یکی از شایع‌ترین جراحی‌های چاقی در جهان، آمریکا و حتی ایران است. در این روش به طور متوسط بیمار می‌تواند ۵۰ تا ۶۰ درصد از وزن اضافه خود را طی دو سال کاهش دهد.

🔹 در ۲۰ سال گذشته با پیشرفت تکنیک‌های جراحی، عمل جراحی اسلیو معده به یکی از پرطرفدارترین روش‌های جراحی لاغری در جهان تبدیل شده است، هرچند خطرات و عوارض بیشتری نسبت به عمل مینی بای‌پس معده دارد.

عوارض احتمالی عمل اسلیو معده

الف) نشتی از خطوط منگنه جراحی (Leakage from staple line):
از عوارض نادر ولی مهم جراحی است.
در گزارش‌های مختلف بین ۰/۵ تا ۳ درصد بیماران دچار این عارضه می‌شوند.
این بیماران نیاز به بستری طولانی دارند.

این پروتکل شامل موارد ذیل می‌باشد:

  • بررسی دقیق بیمار قبل از عمل

  • مشاوره‌های فوق‌تخصصی قبل از عمل

  • ده روز رژیم روی مایع قبل از عمل

  • تکنیک جراحی خاص عمل

  • بیهوشی و زمان عمل

  • آناستوموز انتهای عمل

ب) رفلاکس یا سوزش معده

این نکته از جنجالی‌ترین موضوعات در جراحی چاقی است (CONTROVERSIAL TOPIC).
افراد با سوزش معده و رفلاکس قبل از عمل یا حتی بعد از عمل ممکن است دچار مشکل شوند.
ممکن است با تغییر وزن، اصلاح عادات غذایی و داروهای ضداسید معمولی (OTC) بهبود یابند.

ج) کمبود ویتامین‌ها

به سادگی با مصرف مکمل‌ها درمان می‌شود.

📸 تصویر دایره‌ای ویتامین‌ها (A, B1, B2, B5, B6, B7, B9, B12, C, D, E, K)

بازگشت وزن (Weight Regain)

بعد از ۲ تا ۳ سال، افزایش وزن جزئی (اکثر افراد) و یا هر عملی (اسلیو معده، بای‌پس معده، مینی بای‌پس معده و…) ممکن است رخ دهد.
ولی جای نگرانی ندارد چون حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد بیماران دچار افزایش وزن قابل ملاحظه می‌شوند.
بعد از ۵ سال، اکثر مراکز دنیا گزارش کرده‌اند که بیشتر بیماران توانسته‌اند کاهش وزن خود را طی این مدت حفظ کنند.

عوارض دیگر

  • افتادگی پوست یا شلی پوست:
    افتادگی پوست بعد از اسلیو معده در بعضی افراد دیده می‌شود.

  • خونریزی بعد از عمل:
    خونریزی بعد از عمل معمولاً فقط طول بستری را افزایش می‌دهد.

  • لخته در پا یا ریه (آمبولی ریه):
    بسیار نادر

  • تنگی بعد از عمل اسلیو معده:
    بسیار نادر

دسته‌بندی‌ها: جراحی , چاقی